Een huis kopen op Madeira is voor een Nederlander juridisch goed te doen, maar het proces verloopt anders dan thuis. U tekent eerst een bindend voorlopig koopcontract met een aanbetaling, de makelaar die de woning toont werkt voor de verkoper, en een reeks controles moet klaar zijn voordat u tekent in plaats van erna. Deze gids loopt in volgorde door alles heen wat u bij een huis kopen in Portugal tegenkomt, van het fiscaal nummer (NIF) tot de akte bij de notaris.
Waarom Madeira anders werkt dan Nederland
Wie in Nederland een huis koopt, kent de rolverdeling: een aankoopmakelaar die voor de koper werkt en een neutrale notaris die de akte passeert. In Portugal ligt dat anders. De makelaar die u de woning toont, is in de regel een erkend bemiddelaar (mediador imobiliário, met AMI-licentie) die een bemiddelingsovereenkomst heeft met de verkoper. De verkoper betaalt de commissie, die meestal een percentage van de verkoopprijs is, en de verplichtingen van de makelaar lopen naar de verkoper. Dat is geen verwijt aan individuele makelaars maar de structuur van de markt: een hogere prijs betekent een hogere commissie.
Informatie bereikt u daardoor via een filter: wat wordt benadrukt en wat wordt weggelaten, wordt gekleurd door een mandaat aan de andere kant van de tafel. Een goede makelaar is nuttig, maar niet uw vertegenwoordiger. Zie ons artikel over de onafhankelijke adviseur versus de makelaar in Portugal (Engels).
Het tweede verschil is volgorde en tempo. In Portugal komt het bindende moment vroeg: het voorlopig koopcontract wordt vaak getekend binnen enkele dagen nadat een prijs is afgesproken, met een aanbetaling van doorgaans tien tot twintig procent. Alle controles die u beschermen, zoals eigendom, bestemming, lasten en vergunningen, moeten daarom voor die handtekening zijn gedaan. Het derde verschil is fiscaal: Madeira hanteert eigen IMT-schijven, en sinds mei 2026 betaalt een niet-ingezeten koper een vast tarief van 7,5 procent.
Portugal stelt geen nationaliteitseis aan vastgoedbezit, en kopers uit de EU, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten kopen onder dezelfde voorwaarden. De obstakels zijn administratief: een fiscaal nummer, een aantoonbare herkomst van het geld en een zorgvuldig onderzoek.
Stappenplan: van NIF tot akte
Dit is de volgorde waarin een aankoop op Madeira verloopt. Onderzoek, voorlopig koopcontract en akte werken wij hieronder verder uit.
Stap 1. Fiscaal nummer (NIF). Zonder NIF (Número de Identificação Fiscal) opent u geen bankrekening, tekent u geen contract en betaalt u geen overdrachtsbelasting. U vraagt het aan bij een Finanças-kantoor met uw paspoort, wat doorgaans minder dan een uur kost. Inwoners van buiten de EU moeten bovendien een Portugese fiscaal vertegenwoordiger aanwijzen; als inwoner van Nederland geldt dat in de regel niet, maar laat dit door uw advocaat bevestigen.
Stap 2. Portugese bankrekening. Voor de aanbetaling, de belastingen en de koopsom heeft u een lokale rekening nodig. Millennium BCP, Novo Banco, Caixa Geral de Depósitos en Santander zijn actief op Madeira. Neem paspoort, adresbewijs, NIF en bewijs van inkomsten of vermogen mee. Een bezoek aan een filiaal is voor niet-ingezetenen doorgaans sneller dan een digitale aanvraag.
Stap 3. Begeleiding aan uw kant van de tafel. Deze stap slaan de meeste kopers over, en daar ontstaan de duurste fouten. U heeft een Portugese advocaat (advogado) nodig voor de juridische kant. Een onafhankelijke koopbegeleider doet het commerciële en technische werk: de markt afzoeken, ook buiten de portalen, objecten vooraf screenen en namens u onderhandelen.
Stap 4. Onderzoek van de woning. Eigendom, lasten, bestemming en vergunningen worden gecontroleerd voordat u een bod doet of in elk geval voordat u het voorlopig koopcontract tekent. Zie het hoofdstuk over due diligence hieronder.
Stap 5. Bod en onderhandeling. Biedingen zijn vaak eerst mondeling en worden daarna schriftelijk bevestigd. Vraagprijzen liggen zelden vast: een onderhandeling op basis van vergelijkbare transacties levert doorgaans een lagere koopprijs op.
Stap 6. Voorlopig koopcontract (CPCV). Het bindende contract dat prijs, aanbetaling, einddatum en voorwaarden vastlegt.
Stap 7. Financiering en geldstroom. Bij een hypotheek eist de Portugese bank een taxatie (avaliação bancária). Komt het geld uit het buitenland, zorg dan dat u de herkomst kunt aantonen; dat volgt uit de Portugese anti-witwasregels en wordt bij de akte gecontroleerd.
Stap 8. IMT en zegelrecht. Overdrachtsbelasting (IMT) en zegelrecht (Imposto do Selo) betaalt u voor de akte.
Stap 9. De akte (escritura). De notariële akte draagt de eigendom over.
Notaris en voorlopig koopcontract: het CPCV in Portugal
Wat het CPCV is
Het Contrato de Promessa de Compra e Venda is een contract waarin beide partijen beloven de verkoop te voltooien onder afgesproken voorwaarden. Het is geen reservering en geen intentieverklaring. Het is afdwingbaar, en geen van beide partijen kan na ondertekening zonder gevolgen weglopen. Voor de meeste buitenlandse kopers is het de eerste bindende stap, en die komt vaak sneller dan verwacht.
Een goed CPCV legt vast: de partijen, de exacte identificatie van de woning, de koopprijs, de aanbetaling, de einddatum en de voorwaarden die voor de akte moeten zijn vervuld. Die voorwaarden doen ertoe. Een hypotheekgoedkeuring, het herstel van een gebrek in het register of de regularisatie van een vergunning kunnen als opschortende voorwaarde worden opgenomen, zodat u beschermd bent als ze niet slagen. Onduidelijke omschrijvingen van grenzen of oppervlakte worden later een geschil.
Aanbetaling en terugtrekken
De aanbetaling geeft het contract zijn gewicht. U betaalt bij het CPCV doorgaans tien tot twintig procent van de koopprijs. Trekt de koper zonder contractuele reden terug, dan vervalt de aanbetaling aan de verkoper. Trekt de verkoper terug, dan is de gebruikelijke remedie dat die het dubbele van de aanbetaling aan de koper teruggeeft. De aanbetaling is dus geen voorschot dat u terugkrijgt, maar de prijs van het breken van een belofte, en die geldt voor beide kanten.
Laat het CPCV altijd door een onafhankelijke Portugese advocaat beoordelen voordat u tekent. Wij vertellen een cliënt niet of hij moet tekenen; wel zorgen wij dat elke controle die vooraf hoort, ook gedaan is. Het volledige artikel over het CPCV voor buitenlandse kopers (Engels) beschrijft wat het contract moet bevatten.
De notaris en de akte
Hoe zit het met de notaris bij een huis kopen in Portugal? De escritura de compra e venda is de notariële akte waarmee de eigendom overgaat. Zij wordt gepasseerd bij een notaris (notário) in aanwezigheid van koper en verkoper, of van hun vertegenwoordigers die handelen op grond van een volmacht. De notaris controleert de stukken, bevestigt dat de belastingen zijn betaald en zorgt dat de overdracht bij het kadasterkantoor, de Conservatória do Registo Predial, wordt geregistreerd. U ontvangt een gewaarmerkt afschrift van de akte. Daarmee is de eigendom formeel van u.
Naast de particuliere notaris bestaat de overheidsdienst Casa Pronta voor akte en registratie. Welke route voor uw koop geschikt is, bespreekt u met uw advocaat. Op het moment van de akte is het werk gedaan: wat u beschermt, is dan al bepaald door wat u voor het CPCV hebt gecontroleerd.
Due diligence: wat u controleert voordat u tekent
Alles wat bepaalt of de woning veilig is om te kopen, controleert u voor het CPCV. Na ondertekening is een probleem geen onderhandelingsmiddel meer maar een verlies.
Eigendom en lasten. Het uittreksel uit het kadaster en eigendomsregister (certidão de teor, bij de Conservatória do Registo Predial) laat zien wie eigenaar is en welke hypotheken, beslagen of andere lasten op de woning rusten. De caderneta predial is het fiscale uittreksel van het onroerend goed. Let ook op verborgen schulden: achterstallige gemeentelijke onroerendezaakbelasting (IMI), onbetaalde bijdragen aan de vereniging van eigenaars en sommige gemeentelijke heffingen volgen het pand en gaan bij de akte over op de koper. Een schoon register is niet hetzelfde als een schone titel: eigendom verkregen via usucapião (verjaring door bezit) kan binnen bepaalde termijnen aanvechtbaar zijn, ook al staat alles correct geregistreerd. Zie ons artikel over due diligence bij vastgoed op Madeira (Engels).
Bestemming (PDM). Het Plano Diretor Municipal bepaalt per gemeente wat op een perceel mag worden gebouwd, uitgebreid of gewijzigd. Een woning of perceel kan bouwbaar lijken, maar in een beperkte zone liggen: RAN (landbouwreserve), REN (ecologische reserve), cultureel erfgoed of ecologische bescherming. Controleer daarom het plan van de betreffende gemeente zelf. Wie grond wil kopen om te bouwen, vindt de aanvullende stappen in onze gids over grond kopen in Portugal en de bouwvergunning op Madeira.
Gebruiksvergunning. De gemeente (Câmara Municipal) geeft de gebruiksvergunning af op grond van het RJUE, het regime voor stedenbouw en bouw. Sinds 1 januari 2024 hoeft bij de akte de autorização de utilização niet meer te worden getoond (Decreto-Lei 10/2024), maar de akte moet wel vermelden of een bouwtitel (título urbanístico) bestaat, en de verkoper kan verklaren dat die er niet is. Gebruik dat afwijkt van de titel is een overtreding met boetes van € 500 tot € 100.000 voor particulieren. Sinds 1 oktober 2026 is bovendien de hervorming van het RJUE (Decreto-Lei 108/2026) in werking getreden, waarbij gebruik in veel gevallen via een voorafgaande mededeling (comunicação prévia) wordt geregeld in plaats van via een zelfstandige gebruiksvergunning. Gebouwen van vóór 7 augustus 1951 zijn in beginsel vrijgesteld van de gebruiksvergunning zolang ze niet zijn gewijzigd, aangetoond met een certificaat van vrijstelling (certidão de isenção) van de gemeente. Welke stukken voor úw woning gelden, bevestigt de gemeente of uw advocaat. Zie ook bouwvergunningen in Portugal 2026 (Engels).
Verhuur. Wilt u de woning toeristisch verhuren, controleer dan of voor de betreffende zone en het gebouw een vergunning voor alojamento local (AL) kan worden afgegeven. In bepaalde zones zijn nieuwe registraties bevroren, en eigenaren in appartementsgebouwen kunnen ze blokkeren. Meer risico’s die kopers pas laat ontdekken staan in de gids over juridische risico’s bij vastgoed op Madeira (Engels).
Kosten van een huis kopen in Portugal in grote lijnen
Naast de koopsom betaalt u de kosten van de aankoop zelf. De bedragen zijn indicatief en afgerond, voor een woning van € 500.000. De uitleg per belastingschijf staat op onze pagina over de overdrachtsbelasting IMT in Portugal 2026.
IMT (overdrachtsbelasting). IMT wordt berekend over de hoogste van koopprijs en fiscale waarde en moet voor de akte zijn betaald. Op Madeira gelden eigen schijven. Voor een hoofdverblijf van € 500.000 komt de IMT in 2026 uit op € 22.796, tegenover € 26.237 op het vasteland. Een tweede woning of belegging valt onder een andere tabel en komt uit op € 24.125. Voor kopers die geen Portugees belastingresident zijn, geldt sinds mei 2026 een vast tarief van 7,5 procent zonder vrijstelling of korting, dus € 37.500 over hetzelfde bedrag. Als u in Nederland blijft wonen, bent u in beginsel zo’n koper. Het vaste tarief geldt niet als u eerder Portugees belastingresident was, binnen twee jaar na de aankoop Portugees belastingresident wordt, of de woning binnen zes maanden verhuurt als woning tegen een huur binnen de wettelijke grenzen, voor ten minste 36 maanden in de eerste vijf jaar. In de laatste twee gevallen betaalt u eerst de 7,5 procent en vraagt u het verschil binnen zes maanden terug bij de belastingdienst.
Zegelrecht, akte en registratie. Het zegelrecht (Imposto do Selo) is 0,8 procent van de koopprijs, dus € 4.000. De kosten van akte en registratie zijn klein en vast. Via Casa Pronta kost een contante aankoop € 375 en een aankoop met een hypotheek in dezelfde akte € 700, met € 50 extra per bijkomend pand. Een particuliere notaris rekent daar een eigen vergoeding bovenop, zodat het totaal voor een transactie van deze omvang op ongeveer € 1.000 uitkomt.
Honoraria. Een onafhankelijke advocaat voor een aankoop van deze omvang kost doorgaans ongeveer een tot anderhalf procent van de koopsom, plus btw. Koopbegeleiding, keuring of een fiscaal vertegenwoordiger komen daar bovenop.
Wat dat samen betekent. Voor een koper die Portugees belastingresident is, komen de kosten bij € 500.000 grofweg uit op zes en een half tot zeven en een half procent van de koopsom. Voor een niet-ingezeten koper zonder uitzondering liggen ze dicht bij tien procent. Een uitgebreide opbouw met alle posten vindt u in ons artikel over de totale kosten van een aankoop op Madeira (Engels).
Zo werkt het met Madeira Compass
Madeira Compass is een onafhankelijk adviesbureau voor kopers. Wij werken uitsluitend voor kopers, houden geen verkoopmandaten aan en nemen geen commissie aan van verkopers, ontwikkelaars of makelaars. U bent onze opdrachtgever en u betaalt ons. Ons werk begint voor de eerste bezichtiging en loopt door tot de akte. Wij vervangen uw advocaat niet: hij verzorgt de juridische kant, wij de commerciële en technische controle.
Overweegt u een huis te kopen op Madeira? Bespreek het met ons voordat u een bod doet of een contract tekent.
Liever de Engelstalige versie van deze route? Lees How to Buy Property in Madeira Safely.
Veelgestelde vragen
Kan ik als Nederlander, dus als niet-ingezetene, een huis kopen op Madeira?
Ja. Portugal stelt geen nationaliteitseis aan vastgoedbezit, en kopers uit de EU kopen onder dezelfde voorwaarden als Portugezen. U heeft een NIF nodig, een aantoonbare herkomst van het geld en, als u buiten de EU woont, een fiscaal vertegenwoordiger. Fiscaal telt dat u als niet-ingezetene sinds mei 2026 in beginsel een vast IMT-tarief van 7,5 procent betaalt, tenzij een wettelijke uitzondering geldt.
Is een notaris verplicht bij het kopen van een huis in Portugal?
De eigendom gaat over met de notariële akte, de escritura de compra e venda. Die wordt gepasseerd bij een notaris, in aanwezigheid van koper en verkoper of hun gevolmachtigden. Naast de particuliere notaris bestaat de overheidsdienst Casa Pronta. Welke route voor uw koop geschikt is, bevestigt uw Portugese advocaat.
Wat is het CPCV en hoeveel aanbetaling betaal ik?
Het CPCV (Contrato de Promessa de Compra e Venda) is het bindende voorlopig koopcontract dat prijs, aanbetaling, einddatum en voorwaarden vastlegt. De aanbetaling is doorgaans tien tot twintig procent van de koopprijs. Trekt de koper zonder contractuele reden terug, dan vervalt de aanbetaling aan de verkoper; trekt de verkoper terug, dan geeft die het dubbele terug.
Hoe lang duurt het om een huis op Madeira te kopen?
Een vaste termijn noemen wij niet, want die hangt af van de woning, het onderzoek en de financiering. Wel legt het CPCV de datum van de akte vast, en voorwaarden zoals hypotheekgoedkeuring of herstel van een registergebrek kunnen die datum beïnvloeden. Regel NIF en bankrekening voordat u gaat zoeken; het CPCV volgt vaak al binnen enkele dagen na de prijsafspraak.
Moet ik naar Portugal reizen om een huis te kopen?
Niet voor elke stap, maar een volledig traject op afstand moet u niet verwachten. Volgens onze gids vraagt het NIF een bezoek aan een Finanças-kantoor met uw paspoort, en gaat het openen van een bankrekening voor niet-ingezetenen doorgaans sneller met een bezoek aan een filiaal. De akte kunt u zelf ondertekenen of via een gevolmachtigde. Of een bepaalde stap in uw situatie op afstand kan, bevestigt uw advocaat.
Werkt de makelaar die mij de woning toont ook voor mij?
In de regel niet. In Portugal werkt een erkend makelaar (mediador imobiliário) op grond van een bemiddelingsovereenkomst met de verkoper, die ook de commissie betaalt. Zijn verplichtingen lopen naar de verkoper. Dat is structuur, geen onwil. Een koopbegeleider die u zelf inhuurt en betaalt, zonder commissie van verkopers, vertegenwoordigt wel uw belang.
Welke kosten komen er bovenop de koopsom?
Op een woning van € 500.000 gaat het om IMT (€ 22.796 voor een hoofdverblijf op Madeira, € 37.500 voor een niet-ingezetene zonder uitzondering), zegelrecht van € 4.000, akte- en registratiekosten van € 375 tot ongeveer € 1.000 en advocaatkosten van ongeveer een tot anderhalf procent plus btw. Het totaal is ongeveer zes en een half tot zeven en een half procent van de koopsom voor een Portugees belastingresident en bijna tien procent voor een niet-ingezetene. Het overzicht per belastingschijf staat op onze pagina over de IMT in Portugal.
Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch, fiscaal of financieel advies. De gegevens gelden per 2026 en kunnen veranderen. Schakel gekwalificeerde Portugese professionals in voordat u handelt.